|
Parken eigen
Het Centrumpark
  
Het grootste gemeentelijk park is gelegen langsheen de Parklaan, de H. Henneaulaan en de Kouterweg te Zaventem. Het strekt zich uit aan de zuidkant van de bekende visvijvers op een helling. Het oostelijke gedeelte omvat het gerestaureerde Mariadalcomplex. Hier bevond zich in de 15de eeuw een pachthof dat een leen uitmaakte van de hertog van Brabant. Historici maken gewag van een op deze plaats gelegen hof dat het jaartal 1421 in de gevel zou hebben gevoerd. De gronden waren inderdaad eigendom van de familie van Ophem, tot het geheel in de eerste helft van de 17de eeuw opgedeeld werd in een “speelgoed? (soort buitenverblijf) en een hoeve. Op het einde van de 18de eeuw werd het pachthof gehuurd door de landbouwersfamilie Beckx. Rond 1860 werd de hoeve verlaten en raakte in verval. In 1896 kocht baron Emile De Munck, een archeoloog, de oude hoeve op. Op de vroegere grondvesten ervan liet hij het huidig nog bestaande kasteel Mariadal bouwen. Een gedeelte van het pachthof van Ophem uit de 17de eeuw in witte zandsteen bleef behouden en vormt thans de Cultuurhoeve Mariadal.
Op 10 april 1920 kocht Paul Joseph Gonze, inspecteur van Waters en Bossen, het kasteel Mariadal. Hij legde de basis van het hedendaagse park. Samen met de heer J. Stappaerts, stichter van de lokale tuinbouwmaatschappij “Flora?, beplantte Gonze zijn eigendom met een belangrijke verzameling uitheemse bomen. Tengevolge van de oorlogsomstandigheden werden de meeste ervan in de periode 1940-1945 omgehakt. Toch staat er vandaag nog steeds de door het Koninklijk Besluit van 13 augustus 1953 beschermde kastanjeboom. Hij bevindt zich tussen het zwembad en de grote visvijver, de stam meet 3,75m aan de basis en 4m op 1,50m hoogte; daar vertakt hij zich in nieuwe stammen van 1,25m tot 1,50m omtrek. De hoogte bedraagt 25m en de kruin meet 14m doormeter. Zijn ouderdom wordt geraamd op zowat 150 tot 200 jaar! Andere belangrijke loofbomen in dit park zijn o.m. moeraseik, grootbladige esdoorn, treurberk, schijnbeuk, Amerikaanse lork, wintereik.
Het pinetum (een aangelegde verzameling van naaldbomen) werd aangeplant in 1962 ter gelegenheid van het 60-jarig bestaan van de vereniging “Flora?. Het betreft coniferen afkomstig uit verschillende landen en in talloze variëteiten. Na de afwerking werd dit pinetum overgedragen aan de gemeente Zaventem. Thans wordt een grondige restauratie van het pinetum door de gemeente voorbereid. Nadat in 1937, onder het burgermeesterschap van H. Henneau, het gehele parkgebied rondom Mariadal door het Zaventemse gemeentebestuur aangekocht was, werd het trouwens reeds meer dan eens onderworpen aan herinrichting en groot onderhoud.
Het originele perk boven aan de grote vijver met de gemeentenaam “Zaventem?, in verschillende bloemensoorten uitgewerkt, zorgt voor een onmiskenbare herkenningsfactor! Heel het jaar door vormt het Centrumpark een geliefd doel voor wandelaars en ouder met kinderen kunnen hun hartje ophalen in de speeltuin. Rondom de prachtige, wiervrij gehouden vijvers, waarop statige zwanen druiven, vinden vele hengelaars een uitgelezen ontspanningsplekje!
Tenslotte werpen we nog een blik op wat zich naast de toegangstrap van het gemeentelijk zwembad bevindt : een historisch monument dat de waarde van het park nog vergroot. Op de plaats van de parkingzonde van het zwembad stond eertijds het kasteel ‘ter Meeren?. Dit bouwwerk was een verbouwing van een ouder complex en werd opgetrokken door toenmalig schepen Carpentier in 1902 rond het reeds in 1550 bestaande “Hof ter Meeren?, verblijf van een aloud geslacht dat over Zaventem heerste.
Tijdens de jaren 1926-27 werd het kasteel afgebroken. De bijhorende schandpaal werd toen overgebracht naar Vilvoorde. In het kader van het 50-jarig bestaan van het Gemeentelijk Feestcomité werd een replica – werk van Louis Juchtmans – ontworpen en opgesteld op de meest waarschijnlijke originele standplat. Zo werd een belangrijk element van het Zaventemse cultuurpatrimonium in ere hersteld.
Het park Derscheid te Sterrebeek
  
Dankzij de toenmalige randfederatie Zaventem - een overkoepelend gemeentelijk bestuursorgaan, afgeschaft eind 1976 en o.a. bevoegd voor de milieuzorg - werd in het begin der jaren '70 dit park aangelegd tussen de Mechelsesteenweg en een aanpalende residentiële woonwijk.
Het betrof een gebied vroeger bekend onder de benaming "Normenpark", eigendom van de familie Derscheid. Het park werd trouwens genoemd naar Jean-Marie Derscheid (1901-1944), een belangrijk oorlogsslachtoffer van WO II uit Sterrebeek. Vandaag vormt het park nog steeds een doorgang tussen verschillende plekjes van de dorpskern.
Het park Derscheid is vooral belangrijk vanwege de diverse deelgebiedjes die er in te onderscheiden zijn : een rijke flora onder de bomen, eiken, vlierstruiken, een open plek in het bos, een graszone omzoomd met taxus en sparren.
Na verloop van jaren was de toestand van het park Derscheid echter enorm verslechterd. Vandalisme en vooral zware stormschade waren hiervan de oorzaken. Het gemeentebestuur van Zaventem opteerde voor een totale heraanleg, gebaseerd op de bestaande indeling van het park. De reeds aanwezige vegetatie kon maximaal behouden blijven. Op vraag van de Groendienst van de Vlaamse Gemeenschap werd de "Canada-aanplanting" gerooid. De zone werd heraangelegd met hoogstammige bomen, essen, eiken en kastanje. Bodembedekkers verhinderen het vrij rondlopen van bezoekers. De bospaden moeten de wandelaars in het park aanmoedigen tot respect voor het milieu. De nieuwe, attractieve inkom nodigt zo uit tot een wandeling!
Bij de herinrichting van het park werd ook aan de jongste inwoners gedacht : in de open ruimte langs de zijde van de Mechelsesteenweg werden houten speeltuigen opgesteld, waarbij de speelzone om veiligheidsredenen werd bedekt met boomschors.
De heraanleg van het op 2 juni 1996 officieel ingehuldigde "nieuwe" park Derscheid betekende een investering van ongeveer 15 miljoen fr.! Het resultaat is een aantrekkelijke verpozingszone voor wandelaars en ouders met kinderen.
Het park Liekendael te Sint-Stevens-Woluwe
  
Begin oktober 1988 opende het Zaventemse gemeentebestuur het park Liekendael te Sint-Stevens-Woluwe. Het gebied is gelegen tussen de Leuvensesteenweg, de Kleine Kerkstraat en het H. Thumasplein aan de Sint-Stefaanskerk. Het geheel heeft een oppervlakte van 60 are. Het ruime park wordt gedeeltelijk door een woonerf met 14 woningen (Kasteelgaarde) en de tuin van de pastorij omsloten. Het park werd genoemd naar de laatste bewoner van de vroegere villa ("kasteeltje" in de volksmond) die op het domein stond. Het betreft Remy Liekendael (1888-1968), burgemeester van Sint-Stevens-Woluwe gedurende de periode 1933-1947.
Op deze plaats zou in de 15de eeuw een "borcht" gestaan hebben. Het ging om een "watermotte" d.w.z. een burcht op een hoogte gelegen en omringd met grachten. Sinds de eerste bewoners veranderde het goed voortdurend van eigenaar, zodat het middeleeuwse uitzicht helemaal verdween. Samen met de kerk en enkele straten vormde de burcht de dorpskom van het oude Woluwe. Rond 1968 werd de "villa" verlaten, het verval van de omgeving begon. In het kader van een dorpskernherwaardering voor het centrum van Woluwe eind jaren '80, was de aanleg van een groene zone noodzakelijk. Door zijn interessante ligging in de dorpskern voldeed het domein Liekendael volledig aan de vooropgestelde visie.
Thans vervult het park een doorgangsfunctie tussen de drukke Leuvensesteenweg en het kerkplein. Het terrein rond het gemeentelijk heemmuseum "De Veste", het gemeentearchief, het Chirolokaal en de pastorij werd betrokken in het totale concept.
De toegang tot het park van op het H. Thumasplein verloopt via een hellend vlak in metselwerk. De wandelpaden zijn ontworpen langs de randen van het park. Hiertussen bevindt zich een groot grasoppervlak. Langsheen het wandelpad zijn enkele zithoekjes gecreëerd. Elk van deze ruimten wordt omgeven door halfopen wanden in rondhout. Er werd ook een petanquebaan aangelegd. Opmerkelijk in dit park is de aanleg van een cirkelvormig verhard oppervlak, dat de mogelijkheid biedt een muziekkiosk te plaatsen. In het hellend grasoppervlak werden treden ontworpen om plaats te bieden aan toeschouwers bij eventuele manifestaties. Om de doorgangsfunctie ook 's avonds en 's nachts te behouden zijn in dit park lichtpunten aangebracht die de wandelpaden accentueren.
Bij de aanleg van het park Liekendael werden alle kaprijpe bomen verwijderd. Het ging om Canadapopulieren en wilgen. Gezonde en mooie bomen werden behouden, zoals linde en een rij paardekastanjes tegen de kerkmuur. Een 70-tal nieuwe bomen werden aangeplant. Bij de zithoek is gebruik gemaakt van decoratief groen zoals grassen en bodembedekkers. De overige beplantingen langsheen het wandelpad bestaan hoofdzakelijk uit sierstruiken en groenblijvende heesters. In het jaar 2000 werden verschillende speeltoestellen geplaatst zodat ook de kleinsten hun hartje kunnen ophalen in dit park.
Het park Feldheim te Zaventem
  
Dit park is gelegen langsheen de Groenstraat en de Diegemstraat. Het huidige gemeentehuis bevindt er zich middenin. Het betreft een restauratie van de oorspronkelijke "villa Feldheim", gebouwd door een van de beheerders van de vroegere lederfabriek "Tanneries et Maroquineries belges". De TMB was de belangrijkste Zaventemse industriële vestiging van weleer.
Het park en de villa zelf werden door het Zaventemse gemeentebestuur opgekocht en heringericht. Men kan stellen dat op deze wijze de nagedachtenis aan de familie Feldheim levendig gehouden wordt. Deze familie was immers nauw verbonden met de socio-economische evolutie van de gemeente. Zo was Alex Feldheim voorzitter van de Zaventemse Koorkring (periode 1893-1914), liet sociale woningen bouwen, lag aan de basis van de harmonie en stichtte het vrijwillige brandweerkorps. Een ander lid van de familie, mevr. Herman Feldheim, was tijdens de beginjaren van de Zaventemse industrialisatie de stichter van de lokale afdeling van het toenmalig Nationaal Werk voor Kinderwelzijn.
In het park bevinden zich enkele wandelpaden, een mooie toegangsweg naar het gemeentehuis en enkele kinderspeeltuigen.
De Bombazijnen te Zaventem
  
Het Zaventemse gemeentebestuur poogt de milieuzorg ook te verbinden aan de jeugdwerking! Dit natuurgebiedje is gelegen langsheen de Michielsstraat, vlakbij de scoutslokalen, in de oudste kern van de gemeente, het "Imbroek". De onmiddellijke omgeving werd van oudsher bewoond door enkele kleine boeren. Zo stond er de hoeve met boomgaard van Guillaume Debie. Hiermee belanden we bij de verklaring van de naam die aan het gebiedje gegeven werd. De oude boomgaard was het bezit van de gezusters Debie, wiens vader allerlei landbouwalaam en "bombazijn" verkocht aan de lokale landbouwers.
"Bombazijn" is een sterk katoenen weefsel dat vaak gebruikt werd voor het vervaardigen van landbouwerskledij. In de Zaventemse toenaam "de Bombezaine" werd de benaming door de eeuwen heen bewaard. Op 24 april 2006 sloot het gemeentebestuur een beheersovereenkomst af met de vzw Natuurpunt voor het beheer en onderhoud van dit waardevolle natuurgebiedje.
Het wandelpark van de wachtvijver te Zaventem
  
In de strijd tegen de wateroverlast te Zaventem werd op een terrein tegen de Grote Ring (omgeving H. Henneaulaan) een grote wachtvijver aangelegd.
De zone naast en rondom dit opvangbekken werd ingericht als wandelpark. Een circuit van wandelwegen geeft aansluiting op een pad rondom de bergingsvijver en het fietspad richting Woluwe.
Er werd maximaal gebruik gemaakt van streekeigen planten (heesters, bosplantsoenen, rozen). Om veiligheidsredenen werd rond de wachtvijver een afsluiting aangebracht met een hoogte van 1,20 m. Wachtvijver en wandelpark werden officieel ingehuldigd door het gemeentebestuur in juni 1996.
Het parkje Stationsstraat / W. Lambertstraat te Zaventem
  
Langsheen deze huidige groene oase in het Zaventemse drukke gemeentecentrum staan de gemeentelijke bibliotheek en academie ingeplant.
Eertijds werd er onder impuls van alweer Alex Feldheim een dispensarium (gemeentelijke verpleegdienst) opgericht. Meer dan 20 jaar geleden werd dit gebouw afgebroken en het omliggende parkgebied opgefrist. Er bevinden zich enkele grasperken, een basketbalveld, paadjes en zitbanken. Het uitzicht van dit parkje wordt grotendeels bepaald door een reeks oudere sociale woningen in typische tuinwijkstijl.
printversie
|
Het park "Derscheid" te Sterrebeek
Het park "Liekendael" te Sint-Stevens-Woluwe
Het park "Feldheim" te Zaventem
"De Bombazijnen" te Zaventem
Het wandelpark van de wachtvijver te Zaventem
Het parkje Stationsstraat / W. Lambertstraat te Zaventem
Het Centrumpark